Dordrecht

Afsluiten

Foto: Marieke van Leeuwen

Net terug van de bijeenkomst van de Dordtse Dichterskring, bij Kees-Jan Visser, een buurtgenoot. Daarvoor een dagje rustig aan gedaan. Zaterdag viel ik in voor een collega bij een Viking-tour en morgen doe ik dat weer. Tussendoor, gisteren dus, een stadswandeling gedaan met drie aardige, Nederlandse echtparen. Leuk dat het schilderij van Turner, van de pakketboot uit Rotterdam voor Dordrecht, in het Dordtse ‘panorama’ op het Scheffersplein figureert. Net nu het origineel in februari in het Dordrechts Museum te zien zal zijn, dankzij de samenwerking van het museum met Yale University.

Na de wandeling uitgerust bij Visser, waar het gezellig druk was. Daarna moest ik mij op de fiets door een mensenmassa op de Visbrug worstelen. Dat Dwaalspoor is best aardig, maar verkeerstechnisch is er niet goed over nagedacht. Ik stap gewoon van de fiets en ga een stukje lopen, maar er komen ook auto’s en (tot zes uur) bussen over de Visbrug. Waarom tijdens Dwaalspoor de Visstraat, Groenmarkt en Grote Kerksbuurt niet even tijdelijk voor alle verkeer afsluiten? Veel mensen denken ten onrechte dat het wandelstraten zijn met alle gevaarlijke toestanden van dien.

Ik ben sowieso niet onder de indruk van het Dordtse verkeersbeleid. Het weghalen van de stoplichten op de kruising Singel-Vrieseweg levert al jaren levensgevaarlijke situaties op. Ook op de kruising Dubbeldamseweg Noord en de Singel zouden stoplichten moeten staan. De slinger die je moet maken vanuit de Krispijntunnel de Spuiweg op is ernstig mallotig en gevaarlijk en zo kan ik nog wel wat zaken noemen. Al die idiote ‘punaises’ bijvoorbeeld, waarvan menig automobilist denkt dat het een rotonde is. Het zou me niets verbazen als het allemaal is bedacht door ambtenaren die van Dordt alleen de route van het station naar het stadskantoor kennen.

Door |2025-12-22T22:45:46+00:0022 december, 2025|Tags: , |0 Reacties

Merkwaardig verhaal

Het was een bijzondere week. Veel cruisetours. Erg leuk om te doen, maar ik ben nu wel even toe aan de komende twee dagen rust. Het prettigst voor de gasten is als hun schip aan de Merwekade ligt of aan de Buitenwalevest. De Lange Wantijkade is stukken minder. Dan komen ze terecht in een dodelijk saaie buurt met de nodige hondenstront en zicht op een lelijk flatgebouw met volop rommel op de (met glas afgedekte) balkons. Vandaar moet je een eind door de saaiheid lopen om in het stadscentrum te komen. Wie ooit bedacht heeft dat dit een goede plek is om gasten te verwelkomen heeft volgens mij nog nooit vanaf daar gegidst. Ik vermoed een ambtenaar die de kade helemaal niet kent. Geen reclame voor de stad.

Donderdag gaf René Hissink een bijzonder kroegcollege in Visser. Een stoomcursus in cultuurverschillen. Het was buitengewoon interessant en leerzaam. Hij komt hopelijk in een volgend seizoen nog eens terug. In januari komt de geschiedenis van de fotografie aan bod, door Marian Vermeeren. Dat belooft ook weer een boeiende avond te worden.

Vrijdag was de naamdag van mijn zwager Savvas. Gebeld om hem ‘chronia polla’ te wensen. Hij vertelde dat onze Griekse boekhoudster een ander kantoor heeft betrokken, maar dat het telefoonnummer ongewijzigd is. Ze neemt door drukte niet vaak de telefoon op. Dat zou moeten verklaren waarom ik haar al een paar weken niet kan bereiken. Een merkwaardig verhaal, maar ik zal het begin januari wel weer eens proberen. Laat eerst de drukke decembermaand maar voorbij gaan.

Door |2025-12-07T12:40:20+00:007 december, 2025|Tags: |0 Reacties

Vrienden

Job Degenaar draagt voor.

Gisteren de hele dag in de stad doorgebracht. Allereerst in de bibliotheek bij ‘Koffie met…’ waar de veertigste sterfdag van C. (Kees) Buddingh’ werd herdacht. In een stampvolle Blauwe Kamer hield Ton Delemarre een  pleidooi voor een dubbelstandbeeld van Buddingh’ en Otto Dicke. Biograaf Wim Huijser vertelde over Buddingh’ en zijn werk. Hij droeg daarbij een aantal van Buddingh’s gedichten voor, met ongeveer dezelfde intonatie van Kees zelf. Mooi om te horen.

Vriend en kunstbroeder Job Degenaar, die helemaal voor Buddingh’ uit Lemmer was gekomen, las het gedicht dat hij schreef voor de bundel De Blauwbilgorgel 65 jaar! (uitgeverij Liverse 2007). Na afloop dronken we koffie bij Centre Ville, het geboortehuis van mijn grootvader. Job nam daarna deel aan de Buddingh’-wandeling die ’s middags plaatsvond, ik verkaste naar Het Magazijn voor een ontmoeting met vriendin Lé. Ze liet foto’s zien van het werk waarmee ze op het ogenblik bezig is in haar atelier in het naburige Pictura.

Na afloop wederom naar Centre Ville gefietst, waar we vaak op maandag met vrienden bijeenkomen, omdat Visser, zoals te veel horeca in Dordrecht, op die dag gesloten is. Ondanks het verwarmde terras was het binnen aangenamer. We dronken een borrel op de verjaardag van vriendin Gerrie.

Tenslotte met vriendin Wil en haar kleindochter gegeten bij Costa d’ Oro. Een heerlijke pizza met extra pepers en knoflook. Zondag at ik ook al pizza, bij Olivia, waar het eveneens warm en gezellig was, met collega en vriend Erick Kila, met wie ik naar Inter Amicos was geweest, dat het toneelstuk De Gallileistraat speelde in hun intieme theater in de Christiaan de Wetstraat, waar ze onlangs de foyer mooi verbouwd hebben. Het is vooral in de donkere dagen voor kerst prettig veel vrienden te hebben.

Door |2025-11-26T12:11:30+00:0025 november, 2025|Tags: , , |0 Reacties

Veel eer

Voor ik de verjaardag van de dochter van een vriendin ging vieren, deed ik eerst nog een stadswandeling. Door ‘hofjes en droomtuinen’ in Dordrecht. Vanuit de Kunstkerk, want het was in het kader van de tentoonstelling Dreamscapes van tuin- en landschapsarchitect Piet Oudolf, die de fraaie tuin tussen de Kunstkerk en brasserie/filmtheater De Witt ontwierp. Een esthetische oase in het hart van Dordrecht.

Het weer werkte mee, dat ervaar ik weleens anders. De plekken die we bezochten straalden rust uit in het bruisende stadshart. De tuin van het Dordrechts Museum met op de muur het fraaie gedicht van Jan Eijkelboom, met de reusachtige platanen, de paardenkastanjes, de beuken langs het hek. Het wonderlijke contrast tussen de prachtige Arend Maartenshof en de gruwelijk lelijke parkeergarage Drievriendenhof. Dordrecht excelleert in de afwisseling tussen prachtige plekken en oerlelijke bouw uit de tijd van de zogenaamde ‘stadssanering’. Misschien dat Vlamingen zich daarom hier vaak zo thuisvoelen.

In de bus naar de verjaardag (ik was na de wandeling te lui om te gaan fietsen) sprak een hoogbejaarde heer mij aan. ‘Ik heb lang geleden nog tegen u geschaakt. U bent toch Kees Klok? U had wit en opende met e2-e4. Uiteindelijk werd het remise’. Ik kon me de man en de schaakpartij niet herinneren. Het was in de tijd dat ik bij Dordrecht speelde, voordat Groothoofd en later De Willige Dame werden opgericht. Dat is dus zeker zo’n vijftig jaar geleden. Ik vertelde hem dat ik het schaken eraan heb gegeven toen De Willige Dame verhuisde van Visser naar de Trinitatiskapel. Dat is ook alweer zo’n tien jaar geleden, denk ik. Journalist Hans Berrevoets voert mij nog weleens op als schaker. Dat is veel eer voor iemand die zijn leven lang ronddobberde in de onderste regionen van de club.

Door |2025-11-18T09:28:18+00:009 november, 2025|Tags: , , |0 Reacties

Ondanks de drukte

Ondanks alle drukte van deze week toch nog kans gezien een ‘praatje’ op mijn Youtube-kanaal te zetten. Op de een of andere manier vind ik het plezierig tegen een toch volkomen onbekend publiek te praten. Er komen soms aardige reacties binnen, op Youtube zelf, of op de ‘sociale’ media. Er zit ook weleens een onbeschaafde reaguurder tussen. Op zulke types reageer ik nooit, die flikker ik direct van mijn Facebook of Linkedin af. Op het laatst genoemde platform gebeurt dat overigens zelden.

Door |2025-08-26T20:43:54+00:0026 augustus, 2025|Tags: , |0 Reacties

Forse boezem

De Dordtse boekenmarkt, afgelopen zondag, is ongeveer letterlijk in het water gevallen door de vele regenval. Onze tuin was blij, maar verder was het vooral zuur als je bedenkt dat het de dagen ervoor schitterend zomerweer was. Op dinsdag zelfs zevenendertig graden, wat in het land weer tot de nodige hysterie leidde. Gezeur over hitteplannen en gemekker over wat bejaarden wel of niet moesten doen.

Ik zou in afwisseling met cabaretière Hilde de Jong optreden in de tuin van het Dordrechts Museum. Dat konden we gezien het weer gevoeglijk vergeten, maar het programma was verplaatst naar de wijnbar van Art & Dining (het museumrestaurant) en ietwat aangepast, omdat ook het Estudiantina Ensemble, dat op het Statenplein zou spelen, naar binnen was gehaald. We traden in plaats van drie keer allemaal twee keer op, wat resulteerde in een leuke, afwisselende middag, die afgesloten werd met swingende, Latijns-Amerikaanse muziek.

De wijnbar ziet uit op het gebouw waarin vroeger School Vest zat. Daar heb ik twee jaar lang op school gezeten en ik was er veel later kwekeling. Ik had in die dagen verkering met een meisje dat studeerde voor kleuterleidster. Toen was het idee om de kleuterschool samen te voegen met de lagere school tot basisschool nog niet geboren en was er voor kleuterleidsters een aparte opleiding, de KLOS. De directrice in die tijd viel op door een forse boezem. Ze verbood haar leerlingen tijdens de praktijklessen broeken te dragen. En dat in hetzelfde gebouw als de progressiefste Pedagogische Akademie van Nederland.

Door |2025-07-08T11:07:54+00:008 juli, 2025|Tags: , , |0 Reacties

De Witt

Een van de mooie dingen van het internet is, dat ik in Griekenland gewoon naar OVT kan luisteren, dat geweldige programma op Radio1. Zojuist werd daar gesproken over de tentoonstelling De wereld van Johan de Witt, de grote staatsman uit de zeventiende eeuw. Deze week werd hij geopend in het Dordrechts Museum. Uiteraard, Johan de Witt en zijn broer Cornelis waren zonen van Dordrecht. Ze bezochten de Latijnse school in het voormalige clarissenklooster in de Nieuwstraat, waar nu stadsbrasserie en filmtheater De Witt zit.

De spreker was buitengewoon lovend over de tentoonstelling en de bijbehorende catalogus. Als ik binnenkort terug ben in Dordrecht ga ik hem snel bekijken. Johan de Witt was niet alleen een van de belangrijkste politici uit de zeventiende eeuw, maar ook een begaafd wiskundige. Zijn broer Cornelis stond een beetje in zijn schaduw, al had hij ook zijn verdiensten als burgemeester van Dordrecht, ruwaard van Putten, baljuw van de Beierlanden en gedeputeerde namens de Staten-Generaal bij de vloot. Hij was in die functie aanwezig bij de Tocht naar Chatham in 1667.

Ik vertel als stadsgids Engelse bezoekers altijd met enig genoegen dat de achtersteven van het Engelse vlaggeschip, de Royal Charles, bij die gelegenheid naar de Republiek gesleept, zich nog altijd in het Rijksmuseum bevindt. Dat doe ik bij het standbeeld van de gebroeders op de Visbrug, schuin tegenover het geboortehuis van mijn grootvader. Dat ik een groot deel van mijn jeugd in de Cornelis de Wittstraat woonde is dan weer geen onderdeel van het verhaal.

Foto: auteur

Door |2025-04-27T10:05:02+00:0027 april, 2025|Tags: , , |0 Reacties

Ben jij er bij op 18 mei?

Op 18 mei vindt de presentatie plaats van mijn boek Nazomer. Zoals de ondertitel ‘Zestig brieven aan Stella’ vermeldt, gaat het om een boek met brieven die ik schreef aan mijn in 2007 overleden vrouw. Ik publiceerde eerder twee boeken met brieven aan haar. Dit is het derde en laatste deel, hierna wil ik mij concentreren op mijn serie literaire dagboeken (waarvan reeds acht delen verschenen bij Uitgeverij Liverse) en op mijn historisch onderzoek.

De brieven in Nazomer spelen zich regelmatig in Griekenland af, waar ik een aantal malen per jaar verblijf. In het boek lever ik soms stevig commentaar op wat zich in de wereld en vooral in de Nederlandse samenleving afspeelt, zoals de ellende van de coronatijd. Ook haal ik herinneringen op en heb ik het over mijn favoriete auteurs, waaronder L.H Wiener, A.L. Snijders en Gerard Reve.

Tijdens de presentatie zal ik spreken over mijn fascinatie voor ego-literatuur en wordt het eerste (het ere-) exemplaar uitgereikt aan Ton Delemarre, voorvechter van de Dordtse cultuur, dichter en nog veel meer, die de bijeenkomst zal opluisteren met enkele van zijn gedichten. Daarna volgen fragmenten uit Nazomer, waarna ik het boek desgewenst zal signeren.

Een en ander vindt plaats in Visser’s Poffertjes, Groenmarkt 9 in Dordrecht. Aanvang 16.00u.

Over Het is er niet van gekomen, het eerste boek met brieven aan Stella schreef criticus Erick Kila in het Vrijzinnig Antwerps Tijdschrift: Klok heeÍt er een patent op om verleden en heden tot iets vanzelfsprekends samen te voegen. Dikdoenerij en drama zijn hem vreemd, zijn toon is luchtig. Hij verkent zijn innerlijk net zo gemakkelijk als bijvoorbeeld een drukke straat in Thessaloniki.

Door |2025-04-10T10:47:03+00:0010 april, 2025|Tags: , , , |0 Reacties

Emigrant

Warnaar, mijn trouwe lezers weten wie ik bedoel, is geëmigreerd naar een eiland in het Mediterrane zuiden. Daarom schrijf ik mijn miniaturen voorlopig even zelf. Het valt natuurlijk niemand op dat ze allemaal precies 250 woorden bevatten, een zelfopgelegde, onnodige restrictie die desalniettemin lekker schrijft. Aan het eind moet je puzzelen om op het juiste getal uit te komen en dat is leuk. Een heel enkele keer ga ik er overheen. Ik krijg altijd wel commentaar van iemand als ik voor de grap schrijf ‘baadt hij niet, hij schaadt ook niet’, maar als een stukje eens een keer 300 woorden heeft of, waarom niet? 282, dan hoor ik daar niemand over. Waarom zouden ze?

Het eiland van Warnaar geef ik niet prijs. Toeristen vind je er nauwelijks. Er is een klooster, er zijn enkele restaurants en er is een schilderachtige haven waar het altijd rustig is. Aan de einder zie je de contouren van andere eilanden. Ik ben ervan overtuigd dat Warnaar op een goede dag het Eiland van Dordrecht gaat missen en er naar terugkeert.

De schilder Jongkind (1819-1891) noemde Dordrecht ooit de mooiste stad van Nederland. Sindsdien heeft het gemeentebestuur er alles aan gedaan om die uitspraak te ontkrachten. Wat de Duitsers verwoestten in Rotterdam heeft het Dordtse stadsbestuur op eigen initiatief gedaan, zij het dat er geen doden bij zijn gevallen. Ondanks dat heeft de stad, voor mij is dat alles tussen de spoorlijnen en de rivier, een bijzondere, wat dorpse sfeer. Dat moet vooral zo blijven.

Door |2025-03-16T10:25:36+00:0016 maart, 2025|Tags: , |0 Reacties

Zwerftocht

Gisteren nog een keer naar Schilderachtig Dordrecht geweest in het Dordrechts Museum. Ik heb er al eens over geschreven op Via078. Een heerlijke tentoonstelling, een aangename wandeling door mijn stad, door Jongkind in zijn tijd de mooiste van Holland genoemd. Na afloop kocht ik De schilders van Dordrecht, het fraaie boek van Sander Paarlberg en Pim Arts. Dat maakte de zwerftocht door het Dordtse verleden compleet. Ik kwam een verrassing tegen: een tekening door Lucebert van het geboortehuis van mijn grootvader, het huidige Centre Ville. Dat zelfde pand staat op een foto uit 1935, met een grote reclame voor het teloor gegane Dordtse Sleutelbier op het dak.

Met op de achtergrond Franse liederen, in het kader van de tentoonstelling Liberté, nam ik ruim de tijd om het boek door te bladeren in de serre van Art & Dining het museumrestaurant. Het was genieten, maar het stemde me ook een beetje melancholiek. Zoveel moois is uit Dordrecht verdwenen door sloop en lelijke nieuwbouw, waarbij uitzonderlijk weinig respect is getoond voor de geschiedenis van de stad.

Met alle waardering voor het werk van Paarlberg en Arts vind ik het jammer dat 1220 weer opduikt als jaar van de Dordtse stadsrechten. Dat is toch echt achterhaald. Vaststaat dat Dordrecht als stad ouder is en dat het eerste stadsrecht vermoedelijk dateert van net voor 1200. Ook de omstreden bewering dat op de statenvergadering van 1572 de basis werd gelegd voor de vrijheid van godsdienst kwam ik tegen. Ik heb er maar snel overheen gelezen.

Door |2025-03-10T11:15:35+00:0010 maart, 2025|Tags: , , |0 Reacties
Ga naar de bovenkant